Home » Khoa học » Cái chết dưới góc nhìn khoa học (kỳ 2)

Giới y học đã tìm tới nguyên nhân cái chết là do tế bào không nhận được lượng oxy cần thiết, kể cả cái chết tự nhiên khi con người bước vào đoạn cuối cuộc đời.

Thiếu oxy là nguyên nhân cái chết

Theo định nghĩa được chấp nhận phổ biến nhất hiện nay, một người được coi là chết khi bộ não của họ không còn hoạt động. Bộ não, cũng giống như mọi bộ phận khác trên cơ thể con người, được kết cấu từ vô số các tế bào. Những tế bào chết đơn lẻ thường được cơ thể sản sinh tế bào mới thay thế. Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp thì tế bào não lại chết hàng loạt vì một nguyên nhân đơn giản: thiếu oxy. Khi tất cả các tế bào này chết đi, não ngừng hoạt động.

So với các bộ phận khác thì bộ não con người cần một lượng oxy cực lớn để hoạt động nhưng lại chứa rất ít oxy dự phòng. Điều này dẫn đến việc chỉ cần nguồn cung cấp oxy bị cắt trong một khoảng thời gian ngắn (từ ba đến 7 phút) cũng đủ khiến toàn bộ não ngừng hoạt động và gây ra cái chết.

Thiếu oxy cho não được đánh giá là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến cái chết và mọi nguyên nhân khác được y học xếp là tiền đề đều dẫn tới nguyên nhân này.

Ví dụ như khi bị ngạt thở, cơ thể người sẽ không thể lấy được oxy từ ngoài vào khiến lượng oxy trong cơ thể sụt giảm nhanh chóng và khiến cho não không có đủ oxy để hoạt động. Hay oxy được chuyển lên não bằng máu, nên các vấn đề liên quan đến hệ tuần hoàn là nhóm nguyên nhân chính dẫn đến việc não bị thiếu oxy. Chẳng hạn khi cơ thể bị mất máu quá nhiều do vết thương, áp suất trong máu sẽ tụt xuống khiến cơ thể không thể đưa máu chứa oxy lên não.

Ngủ nhiều báo hiệu cái chết do lão hóa

Nếu như con người không chịu các tốn thương từ bên ngoài tác động khiến não bị thiếu oxy thì cũng tới một ngày họ ra đi vì tuổi già, đó là lúc cơ thể bị lão hóa. Dấu hiệu thể hiện ra bên ngoài có thể cho ta biết rằng cơ thể một người bắt đầu hoạt động chậm lại.

Đầu tiên là cơ thể người đó sẽ tạo ra ít năng lượng hơn trước kia, do đó người đó sẽ bắt đầu ngủ nhiều hơn để tiết kiệm nguồn năng lượng ít ỏi còn lại. Khi cơ thể không còn đủ khả năng tạo ra lượng năng lượng tối thiểu, người sắp chết có thể mất cảm giác thèm ăn, và sau đó là cảm giác thèm uống. Lúc này việc nuốt trở nên rất khó khăn và đồng thời cổ họng cũng trở nên khô đi, do đó nếu ép người đó ăn hoặc uống có thể dẫn tới mắc nghẹn.

Người trong giai đoạn cuối của cuộc đời sẽ mất dần khả năng kiểm soát hoạt động bài tiết chất thải. Tuy nhiên điều này cũng không phải là một vấn đề quá lớn, vì càng về cuối người đó sẽ ăn uống càng ít đi và các chức năng đường tiêu hóa cũng dần dần ngưng hoạt động. Tại thời điểm này các bác sĩ vẫn còn có thể giám sát được những cảm giác đau mà người đó gặp phải.

Giai đoạn ngay trước khi một người qua đời còn được gọi là giai đoạn hấp hối. Đến lúc này người đó thường bị mất cảm giác phương hướng và không thể cảm thấy thoải mái được nữa. Đồng thời mọi người xung quanh có thể quan sát thấy người sắp chết dường như không thể hít thở được. Hơi thở người đó sẽ trở nên nặng nhọc và xen giữa là các khoảng dừng có vẻ rất đau đớn khổ sở.

Nếu như trong phổi người sắp chết xuất hiện chất dịch bị tích lại thì điều này sẽ làm cho việc hít thở càng khó khăn hơn và tạo ra những âm thanh như người đó đang nấc. Khi các tế bào trong cơ thể bắt đầu mất sự liên kết với nhau, người sắp chết có thể gặp phải hiện tượng co giật hoặt co thắt cơ.

Đến lúc này chúng ta không còn có thể biết được người sắp chết cảm thấy như thế nào nữa. Tuy nhiên những người đã từng trải qua cảm giác cận kề cái chết có vẻ thường cho rằng quá trình này không hề đau đớn. Cảm giác đặc biệt mà họ gặp lúc sắp chết này thường được mô tả bằng một sự thanh thản, mãn nguyện, hay một cảm giác như đang bước từ bóng tối đến ánh sáng phía trước mặt.

Khi các tế bào tim phổi ngừng hoạt động, hoạt động hô hấp và vận chuyển máu cũng dừng lại. Lúc này người sắp chết bước vào giai đoạn chết lâm sàng. Máu chứa oxy không còn được chuyển đến các bộ phận khác trong cơ thể, do đó các bộ phận này phải sử dụng lượng oxy dự trữ tại chỗ. Sau khi sử dụng hết lượng oxy này, các tế bào trên toàn bộ cơ thể sẽ bắt đầu chết đi. Tuy nhiên người sắp chết vẫn có thể được cứu bởi các biện pháp duy trì sự sống nhân tạo.

Bộ não do chứa ít oxy dự trữ nên thường sẽ chết nhanh, thường chỉ trong vòng vài phút sau khi chết lâm sàng. Khi ấy cái chết thực sự đã không thể xoay chuyển được nữa, và cái chết sinh học thực sự đã diễn ra. Tuy vậy, trong khi não ngừng hoạt động, một số bộ phận trên cơ thể người đó có thể sống thêm một thời gian nếu được xử lý đúng cách. Nhờ đó mà y học có thể phẫu thuật ghép các bộ phận trên cơ thể con người.

Báo Đất Việt

No comments yet... Be the first to leave a reply!

Kỹ năng cuộc sống