Pin It
Home » Người lớn » Tự khám vú

Khi tự khám đều đặn chị em biết rõ tình trạng mỗi bên vú nên rất dễ phân biệt được đâu là thường, đâu là bất thường.

  Sự phát triển và cấu trúc của tuyến vú  

Các hormôn và các yếu tố tăng trưởng tác động lên mô đệm và các tế bào biểu mô để điều hoà sự phát triển, sự trưởng thành và sự biệt hoá của các tế bào tuyến vú. Nói gọn thì chất estrogen điều hoà sự phát triển và sự kéo dài các mô ống dẫn sữa, chất progesteron giúp đỡ sự phân nhánh các ống dẫn sữa và sự phát triển tiểu thùy, và chất prolactin điều hoà sự tiết sữa. Ở tuổi dậy thì, chất estradiol và progesteron gia tăng để khai mào sự nẩy nở của vú. Một cấu trúc hình cây lá hình thành, gồm 5 đến 10 ống dẫn gốc phát xuất từ núm vú, có 20-40 ống dẫn thứ cấp và 10 đến 100 ống dẫn nhỏ tận cùng ở các tiểu thùy. Ở phụ nữ trưởng thành, sự thay đổi theo chu kỳ khiến các tế bào tuyến vú gia tăng tốc độ tăng trưởng trong pha luteal. Lúc này vú có thể lớn thêm 15%. Vào tuổi mãn kinh, số lượng của các tiểu thùy giảm đi.

Sự thay đổi của vú bình thường   Vú chịu sự thay đổi trong khoảng giữa dậy thì và tuổi mãn kinh. Sự thay đổi đưa đến sự thay đổi mô sợi và sự hình thành các bọc (nang), được gọi là bệnh sợi bọc. Từ thay đổi sợi bọc chỉ tình hình các phụ nữ có vú nổi lộm cộm. Ngày nay người ta không dùng từ bệnh sợi bọc mà dùng từ các thay đổi sợi bọc của vú, vì có khoảng 50-60% phụ nữ có thay đổi sợi bọc mà không có bệnh ở vú. Sự thay đổi sợi bọc không làm tăng nguy cơ ung thư.  Ở phụ nữ giữa tuổi dậy thì và tuổi giữa 30, đôi khi mô vú ứng với sự kích hoạt nội tiết quá lố đưa đến sự hình thành một hoặc nhiều bướu sợi tuyến. Ở khoảng tuổi 30-50, mức độ “lộm cộm” của vú tăng thêm đưa đến tình trạng trong vú có nhiều hạt sờ được một cách mập mờ (hay là cảm giác lộm cộm) thường gặp ở vùng đuôi vú. Từ 45 tuổi đến mãn kinh, mô tuyến vú còn phì đại nhiều hơn kết hợp với sự gia tăng mô đệm. Ở thời kỳ mãn kinh các nang vú thường xảy ra ở phụ nữ dùng liệu pháp hormôn thay thế.

Cách tự khám vú

 

Phụ nữ thường nên tự khám ngực mình lúc mới sạch kinh, nếu đã tắt kinh thì khám hàng tháng. Khi tự khám đều đặn chị em biết rõ tình trạng mỗi bên vú nên rất dễ phân biệt được đâu là thường, đâu là bất thường. Nên bắt đầu tự khám khoảng tuổi đôi mươi.

Đứng trước gương, ở trần, cánh tay buông xuôi hai bên hông, rồi đổi tư thế: hai tay để phía sau mông, nghiên nhẹ người tới trước. Quan sát cả hai vú tìm xem có gì thay đổi về kích thước của vú (một bên lớn hơn thường lệ, hoặc teo nhỏ lại), da vú (da cam, da lõm xuống). Ấn nhẹ núm vú xem coi có máu hoặc chất dịch tươm ra ở đầu vú không.

Nằm ngửa, kê gối hoặc khăn xếp lại dưới vai bên phải, tay phải để sau ót, dùng các ngón tay trái (bàn tay xòe thẳng), nhẹ nhàng ép sát tuyến vú vào thành sườn, bắt đầu từ phần trên, rồi đến phần dưới của vú, cuối cùng là núm vú, nhằm tìm một cục u (khối u, khối bướu). Có thể chia vú ra thành gốc tư để khám lần lượt, không bỏ sót chỗ nào. Khi khám vú trái thì đổi ngược tư thế lại.

 Khám vùng nách để tìm hạch

Nhưng điều quan trọng nhất là tự khám cho đúng cách, lắm khi thầy thuốc chuyên môn khám kỹ lại thì… chẳng có cục u cục bướu nào cả. Điều này rất thường gặp. Nên nhớ, lấy hai ngón tay kẹp tuyến vú hoặc dùng cả mấy ngón tay bóp nặn cả vú thì thường thấy có khối bướu, nhất là các thiếu nữ ngực nảy nở, thực  ra đó là tuyến sữa bình thường trong vú và nhất là vào lúc gần có kinh vú căng lên. Khám như vậy là không đúng cách. Nên khám khi đã sạch kinh, “ngực” ít căng, phải dùng bàn tay xòe với các ngón tay thẳng đè tuyến vú áp vào thành sườn, lần lượt rà khắp cả tuyến vú, nếu thấy có cục cộm rõ thì mới đúng là cục u. 

 
GS. BS. Nguyễn Chấn Hùng/BSGĐ.org

Thẻ:,
loading...

No comments yet... Be the first to leave a reply!

loading...
Kỹ năng cuộc sống