Home » Phong tục » Sự tích ông táo
Chuyện xưa kể lại rằng, ở một ngôi làng nọ có một đôi vợ chồng nghèo sống với nhau rất hoà thuận  nhưng   hai vợ chồng đều buồn vì lấy nhau đã lâu mà chẳng có được một mụn con. Chính vì nguyên nhân này mà hai vợ chồng họ có nhiều lục đục, xô xát trong cuộc sống. Một lần trong khi giận dỗi vì một chuyện nhỏ, người  chồng đã lỡ tay đánh vợ. Người vợ giận quá bèn bỏ nhà đi và một thời gian sau chị thành thân với một người đàn ông khác là một anh thợ săn.

Sau khi vợ bỏ đi, người chồng vô cùng hối hận bèn bán hết nhà cửa và thu gom tiền bạc để làm lộ phí đi tìm vợ. Đi nhiều nơi, hỏi han tin tức từ nhiều người cho đến khi hết tiền anh chồng phải đi ăn xin nhưng tin tức về vợ vẫn bặt vô âm tín. Cho đến một ngày, người chồng đến một nhà nọ để xin cơm và người mang cơm ra cho lại chính là vợ, là người mà anh đang đi tìm kiếm bấy lâu nay. Hai vợ chồng gặp nhau mừng mừng, tủi tủi. Vừa lúc đó cũng gần đến giờ người chồng mới đi săn trở về, người vợ sợ chồng mới chưa hiểu chuyện sẽ nghi ngờ vợ mình có tư tình nên giấu người chồng cũ vào đống rơm sau nhà. Người thợ săn trở về mang theo một con nai trên lưng và tiện có đống rơm anh ta bắt đầu đốt lửa và nướng con nai vừa săn được. Anh chồng cũ vì mệt và đói nên ngủ thiếp đi, đến khi phát hiện ra thì lại không dám bỏ chạy nên đành chịu chết cháy trong đóng rơm. Người vợ đang ở trong nhà thấy chồng cũ bị thiêu cháy nên thương quá nhảy vào đống rơm chết theo anh chồng cũ, anh thợ săn thấy thế cũng nhảy vào luôn để cứu vợ nhưng ngọn lửa to đã làm cho cả ba người cùng bị chết cháy. Ba con người trước khi chết còn nắm chặt tay nhau. Ngọc Hoàng cảm động trước tình cảnh của ba người nên phong cho họ chức Táo quân cai quản khu bếp. Các danh hiệu được phong cho ba người như sau:

1. Đông trù tư mệnh Táo phủ thần quân (tức Thổ công) – người chồng cũ được giao nhiệm vụ trông coi bếp.
2. Thổ địa long mạch tôn thần (tức Thổ địa) – người chồng mới được giao nhiệm vụ trông coi việc nhà.
3. Ngũ Phương, ngũ thổ phúc đức chính thần (tức Thổ kỳ) – người vợ được giao nhiệm vụ trông coi việc chợ búa.

Theo sự tích trên, thì Táo quân không phải là một danh từ riêng chỉ một một người mà là danh từ chung cho Thổ Công, Thổ Địa và Thổ kỳ. Vị trí giữa là Vua Bà, bên trái là Thổ công, bên phải là Thổ địa. Sự sắp xếp đó cho thấy Táo quân tuy một mà ba , tuy ba mà một, nhưng mặt khác tích truyện này cũng lại đưa ra một điều nghịch lý vì người Việt thời xưa không bao giờ chấp nhận chế độ “đa phu” – một bà hai ông và thường chỉ trích: “Thế gian một vợ một chồng, không như vua bếp hai ông một bà”. Giải thích cho việc này thì là do người chồng cũ vì đánh vợ nên vợ bỏ đi lấy chồng khác nên chỉ có cuộc hôn nhân sau này mới được tính là hợp pháp nhưng vì người chồng cũ ân hận đi tìm vợ và vì vợ chồng đầu gối tay ấp nên không dễ quên nhau được.


Ngọc Hoàng đã xét cả lý lẫn tình nên mới triệu tập Táo quân về họp tổng kết hàng năm từ ngày 23 tháng Chạp cho đến tận Giao thừa. Một tuần Phạm Lang đi họp, cũng là một tuần duy nhất trong năm Thị Nhi được dành hết sự chăm sóc cho người chồng cũ, và là tuần duy nhất Trọng Cao được thể hiện tình cảm vợ chồng vốn mặn nồng khi xưa.

Ngày trước, cúng ông Công, ông Táo phải dùng cá chép kho hay rán. Thế nhưng tục này đã được “chuyển thể” từ cá chép nấu chín thành cá chép sống và bây giờ là cá giấy để đốt hoá vàng.
Ngoài ra, với quan niệm Táo quân là vị thần thứ nhất, quan trọng hàng đầu trong gia đình, nên nhiều địa phương có tục lệ, con gái khi mới về nhà chồng phải làm lễ ở bếp, hay ở bàn thờ Thổ công, để xin phù trợ cho công việc bếp núc, tề gia, nội trợ.

Bếp lửa mang một ý nghĩa rất quan trọng. Ngoài công dụng nấu chín thực phẩm, nó còn là nơi quy tụ cả gia đình, để chia sẻ với nhau bữa ăn ấm cúng. Lễ hội của người Việt bao giờ cũng gắn bó với nghi thức thắp lửa thiêng. Không gia đình nào là không có bếp lửa. Ngày nào lửa không bén trên bếp, ngày ấy là một ngày gia đình thiếu hơi ấm, thiếu tình thương. Người Việt thường nói: “Ở hiền gặp lành”. Ngày đầu năm, người ta cầu chúc nhau được phúc, được lộc, cũng là thời gian để hoà giải những bất đồng, khởi đầu một năm bằng những điều tốt đẹp, để cả năm có phúc…


http://Thuviengiadinh.com (Theo Hervietnam)

No comments yet... Be the first to leave a reply!

Kỹ năng cuộc sống