Home » Giới tính » Những bất lợi khi trẻ dậy thì sớm

Đã xưa rồi câu “nữ thập tam (13) nam thập lục (16)”. Thời nay các cô bé, cậu bé đang tuổi nhi đồng trở thành thiếu nữ, thiếu nam là chuyện thường. Nó khiến cho các bậc cha mẹ lo lắng. Câu hỏi đặt ra là: liệu y học có cách gì can thiệp hay gia đình các bé cứ “chịu trận” như thế, hay các bậc cha mẹ phải làm gì để thời gian dậy thì… lùi lại?

Bao nhiêu tuổi được gọi là dậy thì sớm?

Tiền dậy thì: xuất hiện khi có những dấu hiệu đặc trưng giới tính. Giai đoạn tiền dậy thì, chiều cao của trẻ phát triển rất nhanh, thường gấp đôi chiều cao phát triển hàng năm. Lúc cao điểm có thể phát triển gấp 4 lần bình thường, tức là có thể tăng từ 10 – 20cm mỗi năm, chỉ cần cung cấp năng lượng và vận động đầy đủ. Đây là giai đoạn sinh lý mà tất cả trẻ em đều trải qua. Trẻ rất tò mò về thế giới xung quanh và có khả năng bắt chước nhanh, tập trung sự chú ý vào các hoạt động của người lớn và xem cha mẹ, thầy cô là những mẫu mực. Trẻ cần sự ổn định: một cuộc sống gia đình sung túc hay nghèo khó không quan trọng bằng sự ổn định. Trẻ cần sự chấp nhận về hình thể của mọi người, không thích gọi là “bé bự” hay “khô mực”. Tuy nhiên, với các “nick” trên nếu gọi một cách trìu mến, yêu thương thì trẻ cũng vui vẻ chấp thuận.

Thế rồi trẻ gái mọc lông ở bộ phận sinh dục, ở nách. Khung xương chậu phát triển mạnh theo chiều ngang (chuẩn bị chức năng sinh sản sau này). Vú phát triển. Mỡ tập trung ở vai, sườn, mông, đùi tạo nên những đường cong mềm mại, vẻ đẹp duyên dáng đặc trưng cho phái nữ. Còn trẻ trai thì mọc lông mu, lông nách, ria mép. Giọng nói ồ ồ, khàn khàn (vỡ giọng). Ngực nở, vai rộng, bắp thịt nở nang, rắn chắc. Hình dáng cơ thể cường tráng, đặc trưng của nam giới.

 Ảnh minh họa.

Dậy thì: với sự “bùng nổ” rõ ràng: con gái có kinh và con trai mộng tinh. Lần đầu tiên các cơ quan sinh dục hoạt động, bắt đầu thời kỳ trưởng thành về mặt tình dục. Vì vậy, tuổi dậy thì còn gọi là tuổi phát dục. Trong thời kỳ này tinh hoàn tiết ra testosteron và sản xuất tinh trùng, buồng trứng tiết ra estrogen, progesterone và sản xuất trứng. Hormone sinh dục tác động vào tâm lý khiến trẻ mơ mộng, thích gần gũi người khác giới và dễ ngộ nhận là yêu.

Những bất lợi khi trẻ dậy thì sớm:

Về mặt tâm lý, nhiều trẻ dậy thì sớm sợ hãi, bất an khi có kinh. Có trẻ bị ám ảnh bởi phim nước ngoài nên tưởng mình bị ung thư. Có trẻ thấy tự nhiên “cỏ” mọc ở vùng kín thì ngại ngùng, xấu hổ, muốn bỏ học. Ngược lại có trẻ lại vô tư, hồn nhiên và rất dễ bị lợi dụng. Các nhà khoa học thuộc Đại học Alabama (Hoa Kỳ) đã tiến hành nghiên cứu 330 trẻ gái học lớp 5. Họ nhận thấy trẻ dậy thì sớm dễ có hành vi bạo lực như: đánh nhau, khiêu khích và phát tán tin đồn.

Điều nguy hiểm hơn cả là nếu không hướng dẫn cẩn thận, chúng sẽ quan hệ tình dục sớm và có thai ở độ tuổi học đường. Bé gái trong giai đoạn tiền dậy thì có thể tăng vọt về chiều cao hơn các bạn cùng lứa, nhưng khi có kinh thì chiều cao chựng lại và chúng thường thấp hơn bạn bè.

Bé trai dậy thì sớm không ảnh hưởng đến chiều cao nhưng chúng đam mê tình dục sớm là một bất lợi. Nếu chúng không quan tâm đến chuyện học mà chỉ lo chải chuốt, tán tỉnh và làm tình thì kể như… đại họa cho các bậc cha mẹ!

Nguyên nhân dậy thì sớm

Các nhà khoa học lúng túng chưa tìm ra nguyên nhân cụ thể. Hiện nay chỉ có một số giả thuyết, suy đoán được xem là yếu tố thuận lợi, đó là: phải chăng dậy thì sớm là hậu quả của sự phơi nhiễm các loại thuốc, hóa mỹ phẩm và hóa chất gia dụng. Có bé gái 7 tuổi mọc râu khi xét nghiệm máu thì lượng testosterone cao gấp 100 lần. Hỏi kỹ mới biết cha của bé thường xuyên dùng pomade testosterone bôi để tăng ham muốn tình dục.

Có nhiều ý kiến, tuy nhiên một con số chung nhất của các tác giả là: nếu bé gái dậy thì trước 9 tuổi và bé trai dậy thì trước 10 tuổi thì gọi là “dậy thì sớm”. Nếu tính như vậy thì số trẻ dậy thì sớm chỉ chiếm 4 – 5% cộng đồng mà thôi. Tuy nhiên khi tính “dậy thì”, người ta lại gọi là “giai đoạn”, tức là bao gồm cả tiền dậy thì chứ không đánh dấu bằng có kinh và “giấc mộng ướt”.

 

Năm 1979, tạp chí The Lancet nghiên cứu hàng trăm bé gái phát triển ngực sớm ở Ý, họ thấy rằng chúng ăn thịt heo, bò, gà nuôi bằng thuốc kích thích tăng trưởng. Một số bé trai có bộ ngực to do gia đình sử dụng dầu gội chứa tinh chất dầu oải hương bởi nó chứa estrogen nhân tạo. Năm 1973, hàng ngàn cư dân Michigan ăn phải thực phẩm nhiễm chất chống cháy PBB liên quan đến hiện tượng có kinh sớm của các bé gái. Tại Puerto Rico, một số trường hợp dậy thì sớm liên quan đến chất phethalate trong sản xuất nhựa gia dụng…

Một số chuyên gia dinh dưỡng cho rằng: “chế độ ăn giàu năng lượng cùng với việc lạm dụng thuốc bổ cũng là nhân tố làm dậy thì sớm”.

Các nhà xã hội học cho rằng: phim ảnh tươi mát, người lớn yêu “lộ thiên” và những sách nói về “yêu” đã tác động đến tâm lý rất mạnh. Mạng internet cũng là một kênh thông tin khêu gợi trí tò mò của trẻ. Có những bé gái thức đến 11-12 giờ khuya để “chát chít” trên mạng với những cái nick ngây thơ, rồi bị các chàng trai lớn dụ làm tình. Tâm lý tác động đến hệ thống nội tiết, vì thế xã hội càng phóng khoáng là yếu tố thuận lợi cho dậy thì sớm.

Một số tác giả lại cho rằng: xem tivi, chơi game trên máy vi tính nhiều khiến lượng melatonin trên não giảm. Hàm lượng melatonin giảm là yếu tố thúc đẩy dậy thì sớm. Rõ ràng trẻ vùng nông thôn thời nay dậy thì chậm hơn trẻ ở thành phố.

Tất cả vẫn còn là giả thuyết, chưa có những chứng cứ cụ thể, tuy nhiên, chúng ta có thể xem nó như những lời cảnh báo.

Phòng dậy thì sớm?

Dù chưa tìm ra nguyên nhân rõ ràng nhưng các yếu tố thuận lợi để thúc đẩy dậy thì sớm đang hiện hữu. Một thời báo chí làm rùm beng chuyện các nhà chăn nuôi cho clenbuterol – hormone tăng trưởng vào thức ăn. Theo BS. Huỳnh Hữu Thọ, Chi cục Thú y TP.HCM: Bình thường nuôi một con heo 5 tháng mới được 1 tạ thì khi sử dụng clenbuterol (dạng bột trộn vào thức ăn), chỉ cần chưa đầy 3 tháng heo đã có thể xuất chuồng. Clenbuterol tồn đọng trong thịt là nguyên nhân làm bé gái có bộ ngực nở nang, mọc râu, bé trai có vú to.

Ngoài ra, các bậc cha mẹ nên giữ các loại pomade, thuốc chứa nội tiết tố xa tầm tay trẻ em, tốt nhất là trong phòng riêng để tránh con bị phơi nhiễm.

Bên cạnh đó, nên dành thời gian để trẻ trò chuyện những vấn đề về bạn bè, thầy cô ở trường và mong đợi sự lắng nghe, chia sẻ từ cha mẹ.

BS. LÊ THÚY TƯƠI

SK&DS

 

No comments yet... Be the first to leave a reply!

Kỹ năng cuộc sống